Πλούσιοι επτώχευσαν και επείνασαν οι δε εκζητούντες τον Κύριον, ουκ ελαττωθήσονται παντός αγαθού.

 

 

ΣΟι πλούσιοι επτώχευσαν και επείνασαν

Γέροντα Κλέοπα Ήλιε

«Άνθρωποι που ήταν πλούσιοι επείνασαν, ενώ αυτοί που αναζητούν τον Κύριο, δεν θα στερηθούν από κανένα αγαθό».

Ακούτε σε κάθε αγρυπνία, που γίνεται και η ακολουθία της Αρτοκλασίας, να ψάλλεται με δυνατή φωνή από τους ψαλμούς του Δαβίδ ο κάτωθι στίχος: «Πλούσιοι επτώχευσαν και επείνασαν οι δε εκζητούντες τον Κύριον, ουκ ελαττωθήσονται παντός αγαθού».

Γνωρίζετε, γιατί ψάλλεται αυτός ο στίχος; Δεν ξέρετε, εε; Άιντε τώρα να σας το ειπώ:

Παλαιά ήταν ένας βασιλεύς, ο οποίος επήγε να επισκεφθή την βασιλεία του. Και πορευόμενος, έφθασε σ᾿ ένα μοναστήρι και μπήκε μέσα στην εκκλησία. Ήταν εκεί μερικοί μοναχοί, οι οποίοι έψαλλαν στον χορό, όπως γίνεται και στις δικές μας ακολουθίες.

Και διαβάζοντας λοιπόν αυτοί, έφθασαν και στον ψαλμό 33, στον στίχο 10, όπου γράφεται: «Πλούσιοι επτώχευσαν και επείνασαν οι δε εκζητούντες τον Κύριον, ουκ ελαττωθήσονται παντός αγαθού». Άρεσε στον βασιλέα το μοναστήρι, το τυπικό της εκκλησίας, οι ακολουθίες, αλλά τα λόγια αυτά από τον ψαλμό 33 δεν του άρεσαν.

Διότι αυτός σαν βασιλεύς ήταν πλουσιώτερος από όλους, είχε σπίτια και ζώα και τσοπάνηδες και όλοι τον εφοβούντο και τον τιμούσαν σαν δεσπότη τους.

Ο λαός τον τιμούσε σαν βασιλέα, οι μουσικόλαλοι τον έψαλλαν, οι υπουργοί του εγονάτιζαν μπροστά του μέχρι το έδαφος, οι στρατηγοί τον επαινούσαν, ο στρατός του έδινε δώρα και διαδήματα, στην τράπεζα φαγητού είχε τα πάντα, φαγητά και ακριβά ποτά, παλάτια με πολλά δωμάτια, καταστόλιστα ενδύματα, πολύτιμες άμαξες με στολισμένα άλογα, τα οποία δεν είχε κανείς άλλος και μεγάλη ελευθερία, σαν βασιλεύς που ήταν.

Αλλά για να πτωχύνη και να πεινάση αυτός, δεν μπορούσε ποτέ να το σκεφθή, ούτε και ήθελε να το βάλη στο μυαλό του. Και είπε σ᾿ αυτούς που τον ακολουθούσαν, διότι ήταν συνηθισμένος να διατάζη και όλοι να τον υπακούουν.

-Να σταματήση αυτή η ανάγνωσις. Γιατί διαβάζεται μέσα στην εκκλησία; Από τώρα διατάζω να μη διαβασθή ποτέ στην εκκλησία αυτός ο στίχος.

Όποιος δεν ακούει αυτή την εντολή μου, να τιμωρήται αμέσως σαν αντίπαλος της βασιλείας μου.

Και αμέσως σταμάτησαν την ανάγνωσι και έστειλαν στρατιωτικές αποστολές σε όλα τα μέρη της βασιλείας του να αναγγείλλουν αυτή την εντολή του. Αλλά βλέπετε τώρα πως ο Θεός κανόνισε να πάρη τα διδάγματά του κι αυτός ο βασιλεύς.

Δεν πέρασε πολύς καιρός από τότε που διέταξε αυτή την προσταγή και επήγε σε μία λίμνη να κάνη το μπάνιο του, διότι ήταν καλοκαίρι και ήθελε να δροσισθή. Επήγε σ᾿ αυτήν την λίμνη με την ακολουθία του, την άμαξά του, με μουσική και φιλαρμονική, με πολύ κόσμο, με λουλούδια, με παρελάσεις, σαν μέγας βασιλεύς που ήταν. Έφθασε εκεί στην λίμνη, απεκδύθηκε από τα βασιλικά ρούχα του και από το στέμμα του και μπήκε στο νερό να κολυμβήση.

Του ήλθε ο λογισμός να μπη πιο βαθειά στην λίμνη, όπου ήταν και ένα νησάκι. Εκεί στάθηκε κάτω από τον καυστικό ήλιο. Και τι συνέβη; Την ώρα που εκείνος καθόταν μέσα στο νερό και οι αυλικοί του τον επερίμεναν στην όχθη, αντί αυτού εμφανίσθηκε με την μορφή του, ένας άγγελος Κυρίου.

Εφόρεσε ο άγγελος τα βασιλικά του ρούχα και όλοι ανεχώρησαν για το παλάτι. Ο άγγελος είχε την μορφή του βασιλέως, που επέστρεφε τώρα με τους αυλικούς του, τους κιθαρωδούς και όλους τους συμβούλους του, ενώ ο αληθινός βασιλεύς παρέμενε μέσα στην λίμνη κοντά στο νησάκι.

Όταν ήλθε το βράδυ και εχόρτασε από το μπάνιο του ο βασιλεύς, ήλθε κι αυτός στην όχθη, όπου ήξερε ότι τον περίμενε η ακολουθία του, αλλά εκεί δυστυχώς δεν ήταν κανείς. Και ο βασιλεύς ήταν ακόμη βρεγμένος με τα ρούχα του μπάνιου του. Είχε βραδυάσει και άρχισε να κάνη κρύο. Αισθανόταν ακόμη και την ανάγκη να φάη κάτι και να πιή. Ο Θεός του έστειλε επί πλέον στο κεφάλι του και μερικά μεγάλα κουνούπια για να τον ενοχλούν.

Στεκόταν λοιπόν στην όχθη και δεν ήξερε τι να κάνη πρώτα: να οργισθή, διότι τον άφησαν μόνον του και έφυγαν; Να διώχνη τα κουνούπια; Να ζητήση κάτι να φάη ή κάποιο ρούχο ν᾿αλλάξη και να σκεπασθή, λόγω του κρύου; Αισθανόταν ακόμη και εντροπή, βασιλεύς αυτός και να είναι σχεδόν γυμνός.

Βασανιζόταν λοιπόν μ᾿ αυτά τα προβλήματά του, οπότε επέρασε από εκεί ένας γέροντας ασκητής και ο βασιλεύς στάθηκε μπροστά του. Βλέποντάς τον μέσα στην νύκτα ο ασκητής ταράχθηκε και ήθελε να φύγη, γιατί ενόμισε ότι είναι φάντασμα που βγήκε από την λίμνη. Ο βασιλεύς έκραξε έτρομος:

-Στάσου, μην φεύγης, διότι δεν είμαι άνθρωπος κακός. Μη φοβάσαι από μένα. Επέρασαν από εδώ μερικοί ληστές, οι οποίοι μου επήραν τα ρούχα μου και γι᾿ αυτό είμαι τώρα έτσι, όπως με βλέπεις. Δος μου σε παρακαλώ ένα υποκάμισο, εάν έχης, για να μπορέσω να πάω στο σπίτι μου, διότι πολύ βασανίζομαι εδώ.

Και ο γέροντας ασκητής του έδωσε ένα παλαιό δικό του ένδυμα, γεμάτο από μπαλώματα, αλλά ήταν καλλίτερο από το τίποτε για να τον ζεστάνη και να μη περπατά γυμνός. Και επήγε ο βασιλεύς ντυμένος σαν ένας ζητιάνος και όσοι τον έβλεπαν γελούσαν, μη γνωρίζοντας ποιος είναι.

Και περπατώντας ο βασιλεύς για την πόλι, οι άνθρωποι απεμακρύνοντο από κοντά του, διότι τον θεωρούσαν κάποιον ληστή, άλλοι τον περιγελούσαν και τα σκυλιά τον ακολουθούσαν. Και μόνο αυτός ήξερε πως έφθασε στο κοντινό χωριό σ᾿ένα υπάλληλό του, τον οποίο είχε διορίσει εκεί ως φύλακα στα σύνορα του χωριού του. Αυτός ανήκε στην χορωδία των κιθαρωδών που τον είχαν μεταφέρει μέχρι την λίμνη. Θέλοντας να μπη ο βασιλεύς στην αυλή αυτού του δικού του ανθρώπου, οι φύλακες και οι εργάτες τον έδιωχναν και τον περιγελούσαν.

-Τι ζητείς εσύ, ζητιάνε εδώ; Χαμένε!

Θέλω να συνομιλήσω με τον άρχοντά σας, τους είπε ο βασιλεύς.

-Αλλά εσύ δεν κυττάζεις τον εαυτό σου πως είσαι ντυμένος; Και τέτοια ώρα νύκτα έρχεσαι στο αφεντικό μας! Φύγε απ᾿ εδώ πριν να πάρουμε τα ρόπαλα και σε σπάσουμε στο ξύλο!

Δεν άφησαν τον βασιλέα να μπη μέσα. Εκείνος όμως τον έκραζε με δυνατή φωνή από έξω. Τον άκουσε το αφετνικό και ανεγνώρισε την φωνή του βασιλέως, αλλά δεν αντιλαμβανόταν τι ζητούσε τέτοια ώρα εκεί, διότι αυτός (με την μορφή του αγγέλου) είχε πάει με την ακολουθία του ενωρίτερα στο παλάτι. Και βγήκε στο μπαλκόνι να ιδή ποιος είναι. Και είδε ένα ζητιάνο, που τον καλούσε με το όνομά του. Όμως, όταν επλησίασε περισσότερο, είδε ότι ήταν ο βασιλεύς.

-Γιατί εκάνατε αυτό το παιγνίδι σε μένα; Τον ερώτησε ο βασιλεύς οργισμένος. Πως με αφήσατε μέσα στο νερό σχεδόν γυμνόν και εφύγατε όλοι σας; Να ξέρετε ότι αύριο θα κόψω τα κεφάλια όλων σας.

Ο άρχοντας το χωριού δεν καταλάβαινε τι έπαθε ο βασιλεύς, διότι εγνώριζε ότι αυτός τον έφερε μαζί με όλους τους αυλικούς από την λίμνη στο παλάτι. Αλλά δεν ήταν σίγουρος ότι ήταν αυτός ο βασιλεύς ή κάποιος άλλος που του ομοίαζε και ήθελε να τον διακωμωδίση, διότι είχε φορέσει και τα βασιλικά του ρούχα!

Σκέφθηκε να τον διώξη, αλλά φοβήθηκε μήπως αυτός είναι αληθινά ο βασιλεύς, διότι η φωνή και η μορφή του ήταν δικά του, αλλά με το ζωστικό αυτό το μπαλωμένο τον έβλεπε πρώτη φορά. Δεν εγνώριζε τι να κάνη, διότι ήξερε πολύ καλά ότι τον συνώδευσε με τα μουσικά όργανα μέχρι το παλάτι του και με άλλους στρατιώτες. Και ερώτησε τον βασιλέα, τον οποίον και κατηγορούσε:

-Εε, βασιλεύ, δεν επήγαμε όλοι  μαζί στο παλάτι σου; Δεν εφόρεσες την πορφύρα σου και έβαλες το στέμμα και το δακτυλίδι σου;  Δεν σε δέχθηκαν και στα άλλα τα χωριά με μουσικά όργανα και με λουλούδια;

Και δεν καταλάβαιναν ούτε ο ένας, ούτε ο άλλος τι συνέβη. Οπότε, ο σπιτονοικοκύρης, άφησε τον βασιλέα σπίτι του και έτρεξε στο παλάτι να ιδή τι συμβαίνει. Όταν έφθασε εζήτησε να συναντηθή με τον βασιλέα διότι ήταν επείγουσα ανάγκη. Εξήλθε προς συνάντησί του η βασίλισσα, προς την οποίαν είπε:

-Θέλω να μιλήσω με τον βασιλέα, διότι είναι ένα θέμα πολύ σοβαρό.

-Δεν γίνεται, αναπαύεται τώρα. Τον άφησα ήδη στο κρεββάτι του.

-Ξυπνήστε τον, διότι πρέπει οπωσδήποτε να ομιλήσω μαζί του.

Τότε επήγε η βασίλισσα να τον ξυπνήση, αλλά όταν επήγε εκεί, δεν ήταν κανείς στο κρεββάτι, παρά μόνο τα ρούχα.

-Αλλοίμονο, δεν είναι ο βασιλεύς πουθενά.

Τότε της είπε ο πρόεδρος και φύλακας του χωριού:

-Αυτό σημαίνει ότι είναι αυτός που ήλθε σε μένα στο σπίτι μου, αλλά φαίνεται ότι έχασε τα μυαλά του. Ήλθε ντυμένος σαν ένας ζητιάνος και μου λέγει γιατί δεν τον περιμέναμε να βγη από το μπάνιο του και τον αφήσαμε μέσα στο νερό.

Τότε επήγαν όλοι στον βασιλέα και τον έφεραν στο παλάτι.

Αυτός, όπως ήταν κουρασμένος, αμέσως έπεσε στι κρεββάτι. Στον ύπνο του του εμφανίσθηκε άγγελος Κυρίου και του είπε:

–Γιατί απηγόρευσες να διαβάζεται στις εκκλησίες ο λόγος του Κυρίου; «Πλούσιοι επτώχευσαν…»; Εσύ δεν γνωρίζεις ότι ο Θεός  σε έκαμε βασιλέα κι Αυτός σε μια στιγμή μπορεί να σε βγάλη από την βασιλεία σου; Είδες πόσο γρήγορα επτώχυνες, εάν δεν έχης την βοήθεια του Κυρίου;

Και σωφρονίσθηκε ο βασιλεύς και αμέσως έδωσε εντολή σ᾿ όλη την επικράτεια της βασιλείας του να επανέλθη αυτός ο στίχος του 33 ψαλμού σε κάθε αγρυπνία και σε κάθε αρτοκλασία. Μάλιστα έδωσε εντολή να ψάλλεται τρεις φορές και δυνατά να ακούουν οι άνθρωποι ότι: ««Πλούσιοι επτώχευσαν και επείνασαν οι δε εκζητούντες τον Κύριον, ουκ ελαττωθήσονται παντός αγαθού».

Εμείς να γνωρίζουμε ότι όλα όσα έχουμε: περιουσίες, μυαλό, γνώσεις, βαθμούς, υγεία και τιμή όλα είναι δωρεές του Θεού, ο Οποίος όπως μας τα έδωσε, έτσι μπορεί σε κάθε στιγμή και να μας τα πάρη, εάν δεν Τον ευχαριστούμε για όλα αυτά και για την πατρική πρόνοιά Του.

Ακόμη πρέπει να ξέρουμε ότι δεν φέρει ο πλούτος την ευτυχία, αλλά ευτυχισμένος είναι ο άνθρωπος εκείνος που θ᾿ αποκτήση την σωτηρία της ψυχής του, διότι αυτός θα γίνη μεγαλύτερος απ᾿ όλους τους βασιλείς του κόσμου και θα ζήση στον άπειρο αιώνα με τον Θεό και με τους Αγίους Του πάντοτε.

(Γέροντος Κλεόπα Ηλιέ «Εκλεκτές διηγήσεις και προσευχές για μικρά παιδιά» Μετάφρασις: